Antal, Anett2026. június 13., szombat
Egyéb

Több fajból álló csordákat alkottak a dinók

National Geographic Magyarország

76 millió éve a mai Kanada Alberta tartományának területén egy több fajból álló dinócsorda hagyta ránk lábnyomait.

Forrás: Julius Csotonyi

Egyes dinoszauruszok számára a biztonságot az jelentette, ha nagy számban gyülekeztek. A kanadai Calgarytól mintegy 180 kilométerre, keletre lévő Dinosaur Provincial Park területén 2024-ben fedezték fel azt a nyomkövület-együttest, amely arról tanúskodik: a nemcsak csoportban, de ráadásnak vegyes, több fajból álló csordában járhattak egykor a dinók. A PLOS One folyóiratban bemutatott felfedezésről a Londoni Természettudományi Múzeum számolt be.

Az újonnan találtak közül sok a ceratopsidák közé tartozó állat – amilyen például a legendás Triceratops – nyoma volt. A 13 nyom a kutatók vizsgálatai szerint legalább 5 különböző egyedé lehetett. Egy másik nyomcsoport egy ankiloszauruszé volt, ez a tankszerű, páncélozott dinó is a többiekkel járt. A harmadik típusú nyom pedig két Tyrannosaurus rex egyedé lehetett, a két ragadozó a csordával párhuzamos úton lépkedett. Felmerül a kérdés: vajon épp vadászhattak a csorda tagjaira?

A feltárás helyszíne
Forrás: Dr Brian Pickles University of Reading

A nyomok egy egykori iszapos, sík területen alakultak ki. A régió a kréta időszak vége táján meleg, párás, évszakosan csapadékos terület volt, folyók szabdalták a tájat, partjaikon gazdag volt a növény- és állatvilág. Lápok, homokpadok, ligeterdők, folyók torkolatvidéke alkották a tájat, amely ekkor az Észak-Amerikát kettészelő beltenger partjától sem volt távol.

Az itt talált kövületek pont e környezetnek köszönhetők, a rendszeres áradások fedték be finom szemcsés iszappal a csontokat, illetve jelen esetben a lábnyomokat is. A park iszapkő és homokkő rétegeinek őslényei közt a dinókon túl teknősök, madarak, halak, krokodilok, és persze növények is előfordulnak.

A lábnyom-kövületek olyan tulajdonságokat mutatnak meg, amelyeket pusztán a csontok alapján nem ismerhetünk meg. A nyomok árulkodnak az állatok viselkedéséről, társas viszonyairól, és sok esetben segítségükkel lehet igazolni, amit a csontok alapján sejtettek az őslénykutatók.

„A ceratopsidákról régóta sejtettük, hogy csordákban éltek, mivel gyakoriak az olyan lelőhelyek, ahol számos, egy fajba tartozó egyed csontjai hevernek együtt. Azonban a csontmaradványokból azt tudhatjuk csak bizonyosan, hogy együtt pusztultak el, vagy a pusztulásuk után gyűltek össze a csontjaik” – magyarázta Jack Lovegrove, a múzeum őslénykutatója.

A fennmaradt lábnyom-kövületek csoportja azt bizonyítja, hogy ezek az állatok életüket is egymás társaságában töltötték.

A vegyes dinócsorda a kutatók szerint olyasmi lehetett, mint a mai Afrika szavannáin a gnúk és a zebrák elegye alkotta csapatok. A két T. rex közelsége pedig arra is utalhat, hogy a csordák miattuk jöhettek létre, mivel így a ragadozókkal szemben nagyobb közös védelmet élvezhettek, a magányos egyedekhez képest.

Azt hangsúlyozták a kutatók, hogy ezt a feltételezést persze még más módon is igazolni kell. Mivel nem lehet tudni, mennyi idő választotta el egymástól a csorda és a két T. rex áthaladását, egyelőre csak gyanúként kell kezelni ezt az értelmezési lehetőséget.

Megkövült lábnyomok a lelőhelyen
Forrás: Dr Brian Pickles University of Reading

A kutatók egy új módszer segítségével számos, korábban ismeretlen dinónyomot fedeztek fel a park területének igen tagolt felszínén. Ezek számos további, izgalmas felfedezést rejtenek arról, hogy miként illeszkedtek a természetes tájba, és miként léptek egymással kapcsolatba a kréta időszak vége felé erre élt őshüllők.

Indonézia rejtett arcait tárja fel egy új magyar alkotás

Indonézia rejtett arcait tárja fel egy új magyar alkotás

A rövid dokumentumfilm bárki számára megtekinthető.

Itt a National Geographic előfizetési ajánlata

Itt a National Geographic előfizetési ajánlata

A kíváncsiság mindig jó befektetés, ezért érdemes hosszabb távon is a National Geographic magazinnal tartani.

Elefánt és héjapár a hét képein

Elefánt és héjapár a hét képein

A National Geographic magazin online kiadásának önök küldték rovatába olvasóink fotóit várjuk, a nap képeit ezen felvételek közül választjuk ki. A magazin hétvégenként külön cikkben mutatja be az adott hét kiemelt fotóit, ezúttal a 2026. június 1. és június 7. közötti időszak nap képeit ismertetjük.

Agytornát ígér a National Geographic következő különszáma

Agytornát ígér a National Geographic következő különszáma

Fedezd fel, hogyan fejlesztheted memóriádat, kreativitásodat és koncentrációdat – miközben remekül szórakozol!

A hét képei: így ragyog a telihold a bazilika felett

A hét képei: így ragyog a telihold a bazilika felett

A National Geographic magazin online kiadásának önök küldték rovatába olvasóink fotóit várjuk, a nap képeit ezen felvételek közül választjuk ki. A magazin hétvégenként külön cikkben mutatja be az adott hét kiemelt fotóit, ezúttal a 2026. május 25. és május 31. közötti időszak nap képeit ismertetjük.

National Geographic 2026. júniusi címlap

Előfizetés

A nyomtatott magazinra,
12 hónapra

26 280 Ft

Korábbi számok

National Geographic 2010. januári címlapNational Geographic 2010. februári címlapNational Geographic 2010. márciusi címlapNational Geographic 2010. áprilisi címlapNational Geographic 2010. májusi címlapNational Geographic 2010. júniusi címlapNational Geographic 2010. júliusi címlapNational Geographic 2010. augusztusi címlapNational Geographic 2010. szeptemberi címlapNational Geographic 2010. októberi címlapNational Geographic 2010. novemberi címlapNational Geographic 2010. decemberi címlapNational Geographic 2011. januári címlapNational Geographic 2011. februári címlapNational Geographic 2011. márciusi címlapNational Geographic 2011. áprilisi címlapNational Geographic 2011. májusi címlapNational Geographic 2011. júniusi címlapNational Geographic 2011. júliusi címlapNational Geographic 2011. augusztusi címlapNational Geographic 2011. szeptemberi címlapNational Geographic 2011. októberi címlapNational Geographic 2011. novemberi címlapNational Geographic 2011. decemberi címlapNational Geographic 2012. januári címlapNational Geographic 2012. februári címlapNational Geographic 2012. márciusi címlapNational Geographic 2012. áprilisi címlapNational Geographic 2012. májusi címlapNational Geographic 2012. júniusi címlapNational Geographic 2012. júliusi címlapNational Geographic 2012. augusztusi címlapNational Geographic 2012. szeptemberi címlapNational Geographic 2012. októberi címlapNational Geographic 2012. novemberi címlapNational Geographic 2012. decemberi címlapNational Geographic 2013. januári címlapNational Geographic 2013. februári címlapNational Geographic 2013. márciusi címlapNational Geographic 2013. áprilisi címlapNational Geographic 2013. májusi címlapNational Geographic 2013. júniusi címlapNational Geographic 2013. júliusi címlapNational Geographic 2013. augusztusi címlapNational Geographic 2013. szeptemberi címlapNational Geographic 2013. októberi címlapNational Geographic 2013. novemberi címlapNational Geographic 2013. decemberi címlapNational Geographic 2014. januári címlapNational Geographic 2014. februári címlapNational Geographic 2014. márciusi címlapNational Geographic 2014. áprilisi címlapNational Geographic 2014. májusi címlapNational Geographic 2014. júniusi címlapNational Geographic 2014. júliusi címlapNational Geographic 2014. augusztusi címlapNational Geographic 2014. szeptemberi címlapNational Geographic 2014. októberi címlapNational Geographic 2014. novemberi címlapNational Geographic 2014. decemberi címlapNational Geographic 2015. januári címlapNational Geographic 2015. februári címlapNational Geographic 2015. márciusi címlapNational Geographic 2015. áprilisi címlapNational Geographic 2015. májusi címlapNational Geographic 2015. júniusi címlapNational Geographic 2015. júliusi címlapNational Geographic 2015. augusztusi címlapNational Geographic 2015. szeptemberi címlapNational Geographic 2015. októberi címlapNational Geographic 2015. novemberi címlapNational Geographic 2015. decemberi címlapNational Geographic 2016. januári címlapNational Geographic 2016. februári címlapNational Geographic 2016. márciusi címlapNational Geographic 2016. áprilisi címlapNational Geographic 2016. májusi címlapNational Geographic 2016. júniusi címlapNational Geographic 2016. júliusi címlapNational Geographic 2016. augusztusi címlapNational Geographic 2016. szeptemberi címlapNational Geographic 2016. októberi címlapNational Geographic 2016. novemberi címlapNational Geographic 2016. decemberi címlapNational Geographic 2017. januári címlapNational Geographic 2017. februári címlapNational Geographic 2017. márciusi címlapNational Geographic 2017. áprilisi címlapNational Geographic 2017. májusi címlapNational Geographic 2017. júniusi címlapNational Geographic 2017. júliusi címlapNational Geographic 2017. augusztusi címlapNational Geographic 2017. szeptemberi címlapNational Geographic 2017. októberi címlapNational Geographic 2017. novemberi címlapNational Geographic 2017. decemberi címlapNational Geographic 2018. januári címlapNational Geographic 2018. februári címlapNational Geographic 2018. márciusi címlapNational Geographic 2018. áprilisi címlapNational Geographic 2018. májusi címlapNational Geographic 2018. júniusi címlapNational Geographic 2018. júliusi címlapNational Geographic 2018. augusztusi címlapNational Geographic 2018. szeptemberi címlapNational Geographic 2018. októberi címlapNational Geographic 2018. novemberi címlapNational Geographic 2018. decemberi címlapNational Geographic 2019. januári címlapNational Geographic 2019. februári címlapNational Geographic 2019. márciusi címlapNational Geographic 2019. áprilisi címlapNational Geographic 2019. májusi címlapNational Geographic 2019. júniusi címlapNational Geographic 2019. júliusi címlapNational Geographic 2019. augusztusi címlapNational Geographic 2019. szeptemberi címlapNational Geographic 2019. októberi címlapNational Geographic 2019. novemberi címlapNational Geographic 2019. decemberi címlapNational Geographic 2020. januári címlapNational Geographic 2020. februári címlapNational Geographic 2020. márciusi címlapNational Geographic 2020. áprilisi címlapNational Geographic 2020. májusi címlapNational Geographic 2020. júniusi címlapNational Geographic 2020. júliusi címlapNational Geographic 2020. augusztusi címlapNational Geographic 2020. szeptemberi címlapNational Geographic 2020. októberi címlapNational Geographic 2020. novemberi címlapNational Geographic 2020. decemberi címlapNational Geographic 2021. januári címlapNational Geographic 2021. februári címlapNational Geographic 2021. márciusi címlapNational Geographic 2021. áprilisi címlapNational Geographic 2021. májusi címlapNational Geographic 2021. júniusi címlapNational Geographic 2021. júliusi címlapNational Geographic 2021. augusztusi címlapNational Geographic 2021. szeptemberi címlapNational Geographic 2021. októberi címlapNational Geographic 2021. novemberi címlapNational Geographic 2021. decemberi címlapNational Geographic 2022. januári címlapNational Geographic 2022. februári címlapNational Geographic 2022. márciusi címlapNational Geographic 2022. áprilisi címlapNational Geographic 2022. májusi címlapNational Geographic 2022. júniusi címlapNational Geographic 2022. júliusi címlapNational Geographic 2022. augusztusi címlapNational Geographic 2022. szeptemberi címlapNational Geographic 2022. októberi címlapNational Geographic 2022. novemberi címlapNational Geographic 2022. decemberi címlapNational Geographic 2023. januári címlapNational Geographic 2023. februári címlapNational Geographic 2023. márciusi címlapNational Geographic 2023. áprilisi címlapNational Geographic 2023. májusi címlapNational Geographic 2023. júniusi címlapNational Geographic 2023. júliusi címlapNational Geographic 2023. augusztusi címlapNational Geographic 2023. októberi címlapNational Geographic 2023. novemberi címlapNational Geographic 2023. decemberi címlapNational Geographic 2024. januári címlapNational Geographic 2024. februári címlapNational Geographic 2024. márciusi címlapNational Geographic 2024. áprilisi címlapNational Geographic 2024. májusi címlapNational Geographic 2024. júniusi címlapNational Geographic 2024. júliusi címlapNational Geographic 2024. augusztusi címlapNational Geographic 2024. szeptemberi címlapNational Geographic 2024. októberi címlapNational Geographic 2024. novemberi címlapNational Geographic 2024. decemberi címlapNational Geographic 2025. januári címlapNational Geographic 2025. februári címlapNational Geographic 2025. márciusi címlapNational Geographic 2025. áprilisi címlapNational Geographic 2025. májusi címlapNational Geographic 2025. júniusi címlapNational Geographic 2025. júliusi címlapNational Geographic 2025. augusztusi címlapNational Geographic 2025. szeptemberi címlapNational Geographic 2025. októberi címlapNational Geographic 2025. novemberi címlapNational Geographic 2025. decemberi címlapNational Geographic 2026. januári címlapNational Geographic 2026. februári címlapNational Geographic 2026. márciusi címlapNational Geographic 2026. áprilisi címlapNational Geographic 2026. májusi címlapNational Geographic 2026. júniusi címlap

Hírlevél feliratkozás

Kérjük, erősítsd meg a feliratkozásod az e-mailben kapott linkre kattintva!

Kövess minket